Bel Ağrısı

Bel ağrısı dünyada baş ağrısından sonra ikinci sıklıkta görülen ağrı şeklidir ve nüfusun %75-85’ini yaşamlarının herhangi bir döneminde etkileyen en önemli sağlık sorunlarından biridir.
Akla ilk gelen sebep bel fıtığı olsa da bel ağrısını,  bel zorlanması ve duruş bozuklukları; bel kaslarında, bağlarında ve eklemlerinde gelişen hasarlar da yaratabilir.

Bel ağrısının pek çok nedeni olabilir. Başlıca neden yaşla birlikte artan omurga yıpranmasıdır ki yaygın adıyla kireçlenme diyoruz. Sıklıkla görülen diğer bir sebep de bel fıtığıdır. Bunların dışında da daha az sıklıkla, tüberküloz, brusella gibi enfeksiyöz hastalıklar, kemik erimesi (osteoporoz ), başka bir yerden yayılmış ya da omurganın kendisinden kaynaklanan kanserler bel ağrısına neden olan önemli hastalıkların başında gelir.
Bel ağrısın nedenlerinden biri de mide, karaciğer, böbrek gibi organ rahatsızlıklarının bel bölgesine yayılmasıdır. Stres de çoğu zaman omurga çevresi kaslarda spazm yaparak bel ağrısına neden olabileceğinden, psikolojik faktörler de unutulmamalıdır.

Toparlarsak:

  • Doğumsal anomaliler (omurgada şekil bozuklukları)
  • Bel omurgasının kireçlenmesine bağlı bel ağrıları
  • Travmatik nedenler ( omurga kırıkları ya da kayması)
  • Bel zorlanması, postür bozuklukları( doğuşsal veya sonradan gelişen skolyoz, kifoz)
  • Bel fıtığı
  • Tüberküloz, brusella gibi hastalıkların bel omurgasını tutması
  • Osteoporoz
  • Kanserler ( başka bir yerden yayılmış ya da omurganın kendisinden kaynaklanan)
  • Böbrek, yumurtalık , prostat gibi iç organ kaynaklı yansıyan ağrı
  • Strese bağlı bel ağrısı

Kimlerde sık görülür:
Sıklıkla 35-45 yaşları arasında kadın ve erkekte eşit oranlarda görülür.60 yaşın üzerinde kadınlarda bel ağrısı görülme sıklığı artmaktadır.
Aşırı kilo alımı, gebelik, uzun süre ayakta durmayı gerektiren durumlar, uzun süre yüksek topuklu ayakkabı giyimi bel ağrısını kolaylaştırır veya tetikler
Bel ağrısına neden olan meslekler ise, uzun yol sürücülüğü, aşırı ağır yük kaldıranlar(hamallık, inşaat işçiliği), uzun süre tabure ve sandalyede oturmayı gerektiren mesleklerdir (büro çalışanları ).

Nelere Dikkat Etmeli

Bel ve karın kaslarına yönelik düzenli egzersiz ve fiziksel aktivite yapmak. Egzersizler, gerekli değerlendirmeler yapılıp tanı konulduktan sonra, Fizik Tedavi uzmanının belirlediği şekliyle yapılmalı yani her okuduğunuz, gördüğünüz ve izlediğiniz egzersiz sizin için uygun olmayabilir.

Düzenli olarak yürümek, yüzmek , kaslarınızın güçlenmesi için kolay yapabileceğiniz egzersizlerdir.
Doğru kaldırma tekniklerini öğrenin. Ağır eşya kaldırırken dikkatli olun. Her zaman dizlerinizi ve kalçanızı bükün, belinizden direk eğilmeyin.
Taşıdığınız eşyayı gövdenize yakın tutun.
Ağır cisimleri itme, çekme ile yüksek bir yere uzanma hareketini yapmaktan kaçının.
Özellikle sık kullanılan mutfak eşyalarını kolay ulaşabileceğiniz yüksekliğe alın.
Her iki omuz askısını da takarak konforlu bir sırt çantasında yük taşımayı tercih edin ve tek
askılı çantalardan kaçının.
Düzgün durmaya alışın. Sandalye üzerinde yığılmış şekilde oturmaktan, televizyon karşısında koltukta kaykılarak oturmaktan kaçının, masanızın üzerine eğilmeyin.
Masa yüksekliği ve sandalye yüksekliği sırt kamburu oluşturmayacak şekilde ayarlanmalıdır.
TV izleme, bilgisayar kullanma, masa başında çalışma gibi sabit oturuş gerektiren pozisyonlarda uzun süre kalmamaya özen gösterin, her 30-40 dakikada bir kısa molalar vererek ayağa kalkın.
Bel sırt germe hareketleri yapın, hafif turlayın.
Gevşeme tekniklerini öğrenerek stresinizi yönetmeye yardımcı olun. Doğru nefes alma ,yoga eğitimleri alınabilir.
Medikal tedaviye başvurulabilir. Stres omurga çevresi kaslarda aşırı kasılma yaparak yoğun bel sırt ağrısına neden olabilir.
Sigarayı bırakın. Sigara omurlar arasındaki disklere kan akışını azaltır ve bu da disklerin bozulmasına neden olur.
Uygun yatak seçin; Yatağınızın yalnızca sertliğini değil, yapı ve kilonuz için doğru desteği ve rahatlığı sağlayıp sağlamadığını kontrol edin. Mümkünse çok içine göçmeyen omurgaya destek veren yatak tercih edin.
Aşırı kilolarınızdan kurtulun. İdeal kiloda olup olmadığınızı kontrol edip, doktor ve diyetisyen kontrolünde kilo verin, aşırı kilolu olmak bel ağrısı riskini yükseltir.Yüksek topuklu ayakkabı kullanmaktan kaçının.
Özellikle uzun süre ayakta kalınan işlerde yüksek topuk bel çukurunu arttırarak omurganın zorlanmasına neden olur. Yine tamamen topuksuz düz sandaletler de omurgada zorlanmaya neden olabilir. Özellikle dolgu topuklu, 2-3 parmak yükseklikteki ayakkabılar uygun olacaktır.

Uzm. Dr. Derya YILDIRIM SAYLIK